Một món ăn, khu phố hay ký ức quen thuộc, người trẻ có thể tìm thấy chất liệu để kể câu chuyện di sản bằng ngôn ngữ của thời đại số. Đây là nội dung được đặt ra tại InnovaTalk “Kể chuyện Di sản: Từ chất liệu truyền thống đến ngôn ngữ mạng xã hội”, diễn ra sáng 8/10 tại Trường Đại học Hùng Vương TP.HCM.

Chương trình thuộc UniTour Heritage Ho Chi Minh City do Hội Di sản Văn hóa TP.HCM và Tạp chí Vietnam Travel tổ chức, phối hợp cùng Trường Đại học Hùng Vương TP.HCM, với sự đồng hành của Ví điện tử ShopeePay và các đơn vị. Đây cũng là hoạt động giới thiệu Cuộc thi sáng tạo video ngắn Heritage Ho Chi Minh City, khuyến khích sinh viên khám phá và lan tỏa giá trị văn hóa từ góc nhìn của thế hệ mình.

TS. Trương Thị Xuân Đào, Trưởng khoa Du lịch - Nhà hàng - Khách sạn phát biểu khai mạc chương trình

Các khách mời chia sẻ tại InovaTalk "Kể chuyện di sản: Từ chất liệu truyền thống đến ngôn ngữ mạng xã hội" sáng 8/10/2026 tại DHV.

NCS. ThS. Vũ Nguyễn Minh Trí, Tổng Thư ký Câu lạc bộ Doanh nghiệp Việt Nam (VEC). Ảnh: BTC

Dưới sự dẫn dắt của NCS. ThS. Vũ Nguyễn Minh Trí, Tổng Thư ký Câu lạc bộ Doanh nghiệp Việt Nam (VEC), các khách mời cùng trao đổi về cách tìm kiếm chất liệu, xây dựng câu chuyện và ứng dụng video ngắn, AI trong truyền thông văn hóa.

Di sản không chỉ nằm trong bảo tàng

Từ nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ đến những câu chuyện ở Chợ Lớn, tọa đàm gợi mở một cách nhìn gần gũi hơn về di sản. Đó không chỉ là di tích hay hiện vật, mà còn hiện diện trong món ăn, ngôn ngữ, phong tục, ký ức và nếp sống của cộng đồng.

Nhà sáng tạo nội dung Quang Mỹ Thiên chia sẻ cùng sinh viên

Nhà sáng tạo nội dung Quang Mỹ Thiên, người xây dựng kênh Cholon Downtown, cho rằng những điều quen thuộc với một cộng đồng đôi khi lại là khám phá mới với công chúng bên ngoài. Một chai nước sâm, khu chợ hay một nếp sinh hoạt đều có thể trở thành điểm mở cho câu chuyện về lịch sử và đời sống.

Anh Đào Minh Tiến - Nhà sáng tạo nội dung Dế Mèn Du Ký chia sẻ tại chương trình.

Tuy nhiên, kể chuyện văn hóa đòi hỏi sự quan sát và tôn trọng cộng đồng. Với Travel Content Creator Đào Minh Tiến (Dế Mèn Du Ký), những chuyến đi, trong đó có hành trình đến Quảng Trị, cho thấy lịch sử và văn hóa là nguồn nội dung giàu cảm xúc nhưng không thể chỉ khai thác bằng hình ảnh đẹp. Người kể cần chủ động tìm hiểu, nghiên cứu và kiểm chứng thông tin.

Chị Tạ Thị Minh Phương, Trưởng phòng Truyền thông và Thương hiệu Orion Việt Nam. Ảnh: BTC

Ở góc nhìn thương hiệu, chị Tạ Thị Minh Phương, Trưởng phòng Truyền thông và Thương hiệu Orion Việt Nam, cho rằng một sản phẩm cũng có thể hình thành đời sống văn hóa khi tạo được mối liên kết lâu dài với cộng đồng. Điều làm nên khác biệt không chỉ là câu chuyện, mà còn là trải nghiệm và cách quan sát riêng của người kể.

Video ngắn là điểm chạm đầu tiên

Trong môi trường số, một câu chuyện di sản không nhất thiết phải bắt đầu từ đề tài lớn. Một địa điểm, nhân vật, món ăn hay chi tiết đời sống đều có thể trở thành điểm khởi đầu nếu tạo được sự tò mò.

Theo Đào Minh Tiến, video ngắn có lợi thế trong việc thu hút sự chú ý, đặc biệt ở những giây đầu tiên. Tuy nhiên, nội dung không nên chạy theo lượt xem bằng cách giật gân hoặc đơn giản hóa thông tin. Giá trị của một video nằm ở khả năng đưa người xem từ sự tò mò ban đầu đến nhu cầu tìm hiểu sâu hơn.

Chương trình nhận được sự quan tâm của các bạn sinh viên trường Đại học Hùng Vương. Ảnh: BTC

Quang Mỹ Thiên cho rằng việc xây dựng cộng đồng quan tâm đến văn hóa cần sự kiên trì. Những phản hồi trái chiều trong quá trình kể chuyện về Chợ Lớn cũng trở thành cơ hội để chị tiếp tục tìm hiểu và kể lại câu chuyện theo cách gần gũi hơn.

Từ đó, video ngắn được nhìn nhận như một điểm chạm, thay vì nơi có thể chứa trọn một câu chuyện văn hóa.

AI hỗ trợ, nhưng không thay thế trải nghiệm

AI đang mở thêm khả năng trong tìm kiếm tư liệu, phát triển ý tưởng và sản xuất nội dung. Tuy nhiên, các diễn giả cho rằng công nghệ chỉ nên đóng vai trò hỗ trợ.

Đào Minh Tiến nhận định AI giúp người sáng tạo tiếp cận thông tin nhanh hơn nhưng không thay thế việc kiểm chứng từ sách, tài liệu chuyên môn và trải nghiệm thực tế. Quang Mỹ Thiên cũng cho rằng AI có thể hỗ trợ tổng hợp và diễn giải thông tin, nhưng không thể thay con người sống trong một cộng đồng, quan sát đời sống hay cảm nhận chiều sâu của một phong tục.

Vì vậy, giá trị của người kể không chỉ nằm ở kỹ thuật mà còn ở kiến thức, trải nghiệm và cách kết nối với con người phía sau mỗi câu chuyện.

Đưa di sản vào đời sống và du lịch

ThS. Sui Nghiệp Phát, Phó Trưởng khoa Du lịch – Nhà hàng – Khách sạn, Trường Đại học Hùng Vương TP.HCM, cho rằng nghiên cứu là cơ sở để nhận diện đúng giá trị di sản, từ đó phát triển nội dung, trải nghiệm và sản phẩm du lịch phù hợp.

Từ trường hợp Chùa Bà Thiên Hậu, Quang Mỹ Thiên cho rằng truyền thông số có thể thu hút du khách và tạo thêm cơ hội kinh tế cho cộng đồng xung quanh. Tuy nhiên, lượng khách tăng cũng đặt ra yêu cầu về ứng xử và bảo vệ không gian văn hóa.

Một bức ảnh check-in có thể là lý do để người trẻ tìm đến di sản, nhưng điều quan trọng là từ sự quan tâm ấy, họ tiếp tục tìm hiểu về bối cảnh, con người và câu chuyện phía sau.

Ban Tổ chức trao thư cảm ơn các khách mời tham dự chương trình.

Khép lại chương trình, các diễn giả cùng nhấn mạnh: người trẻ không cần chờ một đề tài lớn hay thiết bị hoàn hảo mới bắt đầu kể chuyện văn hóa. Chất liệu có thể nằm ngay trong khu phố, gia đình, món ăn và những trải nghiệm thường ngày. Công nghệ giúp câu chuyện đi xa hơn, nhưng kiến thức, trải nghiệm và trách nhiệm của người kể mới quyết định câu chuyện ấy để lại điều gì.

Nguồn bài viết: https://vntravel.org.vn/di-san-bat-dau-tu-nhung-dieu-gan-gui-nguoi-tre-ke-chuyen-van-hoa-bang-ngon-ngu-so-a9989.html